Michael Frost & Alan Hirsch – The Shaping of the Things to Come (2003)

[Lees in 5 minuten] De ondertitel van dit boek is ‘Innovation and Mission for the 21st Century’. Frost & Hirsch beginnen met de uitleg dat in de afgelopen 10 jaar een nieuwe manier van kerk-zijn, namelijk “missional mode”, aan het verrijzen is, nu de oude manier van kerk-zijn in de periode van Christendom gestorven is. Op basis van een hele lijst kenmerken komen ze tot drie principes waarmee deze missionaire kerk te beschrijven is: “incarnational ecclesiology”, messiaanse spiritualiteit en apostolisch leiderschap. Het eerste betekent dat de kerk zich niet opsluit in zichzelf en mensen naar zich toe wil trekken, maar daar is waar de mensen zijn die Jezus nog niet kennen. Leiderschap is ook volgens Frost & Hirsch van levensgroot belang, als de kerk in deze tijd opnieuw aan het verrijzen is. De leider haalt de hendel over door op basis van bewezen commitment een team samen te stellen, en vanuit gelijkwaardigheid een gemeenschap binnen de kerkgemeenschap te vormen. De doelen van deze nieuwe kerkvorm zijn echte verbinding maken door aanwezigheid, relaties, ontdekgroepen, demonstratie van de aanwezigheid van Jezus in de moederkerk, echt toegankelijk te zijn en echt betrokken. Een messiaanse spiritualiteit betekent dat de wereld wordt gezien vanuit de ogen van Christus in plaats vanuit een dualistisch beeld van christen en niet-christen. De nadruk komt hierin ook veel meer te liggen op het handelen van de gemeente, omdat we niet op onze eigen redding wachten maar mee kunnen werken in Gods reddingsplan. Ook zijn onze acties als het sacrament waardoor de mensen tot God kunnen komen. Daarnaast wordt wie we zijn ook bepaalt door wat we doen, en zijn we in alles, holistisch gezien dus, een levende boodschap voor de buitenwereld. Apostolisch leiderschap is in tegenstelling tot een hiërarchisch model, meer gebaseerd op Efeze 6 waarin naast de pastorale en onderwijzende taak ook de evangelisatie, het apostolische en profetische weer benadrukt worden. Deze vijf Bijbelse taken worden door Frost en Hirsch gekoppeld aan sociologische eigenschappen van leiders. De apostel is de ondernemer die strategisch en doortastend initiatief neemt in de missie van de organisatie. De profeet doorbreekt de impasse en daagt de organisatie uit in nieuwe richtingen te gaan. De evangelist is de recruiter, die de boodschap van de organisatie uitdraagt en verkoopt aan de buitenwereld. De humanizer zorgt als een pastoor voor de mensen binnen de organisatie en de systematizer organiseert als een onderwijzer de verschillende delen in een werkende eenheid en maakt de structuur duidelijk aan de leden. Frost en Hirsch benadrukken daarna nog het belang voor een leider van voorstellingsvermogen, zelfs boven het hebben van kennis.

Discussie

Frost & Hirsch beschrijven de kerk niet in institutionele termen maar in termen van haar missie. Dat komt overeen met hoe Chris Wright in ‘The Mission of God’ het verstaan van de kerk wil begrijpen vanuit haar participatie in de missie van God met de schepping. Dat geeft een andere kleur aan hoe er over de kerk gedacht moet worden. Het boek van Frost & Hirsch lijkt op een combinatie van Roxburgh en Wright, waarin Wright het Bijbelse kader laat zien, en Roxburgh inzet op kerk-zijn en leiderschap in deze veranderende periode. Frost & Hirsch combineren deze twee en voegen daaraan vele sociologische en organisatorische modellen toe die overzichtelijk maken waar de nadruk op moet komen te liggen in de verrijzende kerk.

Roxburgh beschrijft deze periode als een in-between periode, wat betekent dat de tijd nog steeds aan het veranderen is. Hij is daarom sceptisch over nieuwe vaststaande concepten zoals Frost en Hirsch eigenlijk de nieuwe kerk vorm beschrijven als missionair. Roxburgh wil meer ruimte openlaten voor voortdurende verandering, in plaats van al te snel nieuwe manieren van kerk zijn vast te leggen.

Interessant is de manier waarop Frost en Hirsch hun theorieën uit de wereld van management en organisatiekunde koppelen aan Bijbelse theorieën. Dit doen zij met veel meer regelmaat dan bijvoorbeeld Stoppels doet. Frost & Hirsch lijken ook eerder te beginnen bij Bijbelse begrippen en tonen dan aan dat huidige theorieën daar goed mee overeenkomen. Zo worden spiritualiteit en management ook door hen gekoppeld, maar dan met meer oog voor de spirituele kant vanuit de Bijbel.

Review

Toevallig ben ik de afgelopen tijd de door Frost en Hirsch aangehaalde uitspraak van Einstein vaker tegengekomen in boeken die over veranderingen schrijven: “The kind of thinking that will solve the wold’s problems will be of a different order to the kind of thinking that created those problems in the first place.” De benadering van Roxburgh komt sterk overeen met dit citaat. We moeten andere maps ontwikkelen, een totaal andere manier van denken. Ik voel me hierdoor erg aangesproken. Ik heb namelijk het idee dat ik de eerste helft van mijn leven nauwelijks iets heb meegekregen van wat ik geleerd zou moeten hebben van mijn ouders, in de kerk, op school of op catechisatie over het christendom. Ik had simpelweg niet de interesse of de focus om hier veel van op te pikken. Nu ik dit citaat telkens tegenkom en Frost en Hirsch en Roxburgh lees, ben ik hier eigenlijk heel blij om. Het lukt me namelijk vrij makkelijk om op een andere manier, vanuit een andere map, tegen de Bijbel en tegen de kerk aan te kijken dan dat de institutionele christelijke traditie waarin ik ben geboren me geleerd zou moeten hebben. Ik koppel het ook aan Abraham, die eerst zijn vader in Haran moest verliezen, voordat hij de ingezette weg naar het land Kanaän kon vervolgen. De invloed van de traditie wordt op een gegeven moment een last die de tocht in de juiste richting alleen maar belemmert. Ook het volk Israël moest nog 40 jaar in de woestijn doorbrengen, totdat de oude generatie was gestorven, voordat het Beloofde land kon worden ingenomen. In mijn ogen hebben Frost & Hirsch daarom gelijk om te zeggen dat in deze nieuwe situatie, oude instellingen van het Christendom moeten worden losgelaten. “Get over it!”

Ergens blijft bij er iets bij mij haken als je in een nieuwe verrijzende kerk toch weer gebruik gaat maken van modellen en stappen voor een zogenaamd kerkplantingsproces. Is het niet zo dat de grote stappen inderdaad genomen zijn op basis van wat er in Handelingen beschreven staat, en schematisch weergegeven is in het model van Campbell (p.66), maar dat de normale uitzending van de kerk helemaal niet de bedoeling heeft om nieuwe kerken te planten maar gewoon christen te zijn in je eigen omgeving? Met andere woorden: Het proces dat in Handelingen beschreven staat heeft misschien allang plaatsgevonden in de overbrenging van het Evangelie uit Europa tot de Derde Wereld en is een andere fase dan de verrijzende nieuwe periode van de kerk in Europa. Moet je niet veel meer inzetten op de uitzending van iedere christen, niet met het oog om in zijn of haar eigen omgeving een nieuwe kerk te starten, maar met het oog erop gericht een licht en zout te zijn in zijn of haar eigen omgeving?

Martijn Dreschler – Master Missionaire Gemeente, 10 maart 2015 (Kampen)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: